27 May 2016

TİCARİ İŞLETMELERİ BEKLEYEN RİSK ( FİNANSAL ZARAR )

0 Yorum

Şirketlerin ve işletmelerin yegane kuruluş amacı kar elde etmek ve bu karın sürekliliğini korumak olarak tasarlanmıştır. Şirketler ve işletmeler kar elde etmek için gerekli organizasyon, bilişim, emek, sermaye, işgücü, istihdam gibi yapılanmalar ile ticari hayata başlarlar. Bu makalemizde; şirketlerin üretim yapıp, bu üretimi pazarladıklarında para kazandıklarını düşünseler de yapmış oldukları ticaretten tahsil edemediği fatura, çek, senet davalı alacaklar gibi konulardan dolayı göremedikleri bir konu olan finansal zarar konusundan bahsedilecektir.

Tuik verilerine göre 1.352.000 kayıtlı işletme olduğu tespit edilmiştir. Çoğunluk olarak limited şirket tüzel kişilikleri daha fazladır. Küçük orta işletmelerin genelde aile şirketi az ortaklı yapı olduğu karşımıza çıkmaktadır. Bu tür işletmelerde en çok karşılaşılan konuların başında olan ve işletme körlüğü diye adlandırılan hatalar daha fazla ön plandadır. İşletmeler genelde üç veya altı aylık son durumda da yılsonlarında karlılıklarına bakarak karar alırlar. İşletme körlüğünü finansal açıdan değerlendirdiğimizde firmalar kar veya zarar hesabı yaparken kendi bünyelerinde muhasebe birimi var ise bunlarla,  dışarıdan bir mali müşavir ile çalışıyor ise bu raporları talep ederek işletmelerin kar veya zararlarını ölçmektedirler ve bunlara göre yönetimsel kararlar vermektedirler. Bu raporlar hazırlanırken genelde rapor hazırlayanlar kesmiş olduğu fatura veya cirosundan yapmış olduğu hammadde alımı, işçilik, pazarlama gideri, genel yönetim giderleri vs. giderler ve ödemiş olduğu faizleri ve varsa başka giderlerini çıkardıktan sonra kar veya zarar durumunu tespit etmektedirler. Sizlere bu açıdan bakıldığında şirketin gerçek durumunun yansıtmayan bir rapor veya analiz yapmanın yanlış olduğunu, yanlış yapılan analizler sonucu işletme sahiplerini bekleyen risklerin neler olduğu konusunda biraz daha anlatımla devam edeceğim. İşletmeler satışlar toplamından satış iadeleri, iskonto, indirimler ve ciro prim indirimlerini düşüp düşmediklerine baktıktan sonra net satışlarını tespit etmeleri önem arz etmektedir.  Çıkan sonuçtan sonra üretim firmaları; sarf edilen hammadde giderleri ve üretim için kullanılan yardımcı malzemeler ayrıca direk üretimde çalışan personelin giderlerini çıkarmaları sonucu brüt karını tespit etmelidirler. Neden brüt karı tespit etmek önemlidir? Çünkü; üretim veya hizmet için yapılan ana giderler şirketlerin piyasada rekabet etmeleri ve uygun satış politikaları için öncü bir orandır. Bu oranların hesaplanması için makalenin sonunda bir örnek vereceğim. Brüt satış kar veya zararının tespitinin ardından net kara ulaşmak için şirketin yapmış olduğu ar-ge gideri, pazarlama gideri ve işletmenin sürekliliği için yapılan genel yönetim giderleri çıkarılması sonucu faaliyet kar veya zararı tespit edilir. Bu veri şirketlerin yapmış olduğu üretim veya hizmet sonrası faaliyet karlılığını belirlemektedir. Bu rakamlardan sonra oluşabilecek diğer olaylar ise şirketin net karını belirleyecektir.  Bunlar bir varlığın karlı veya zararına satışı, yangın, hırsızlık, ziyan, ürünün modası veya yeni gelişen teknoloji sonrası ürünün stokta kalması vs. İşte tam burada işletmeler birde alacaklarını tahsil edemediğinde finansal zarar ortaya çıkmaktadır. Tahsilat yapılamadığı için kullanılmak zorunda olan krediler ve faizleri geciken kamu ve piyasa ödemeleri firma ve yöneticileri derinden etkilemekte bazen de iflas ve işletme kapanışlarına kadar götürmektedir.  Bu veriler dahilinde işletmeler bu raporları incelerken bahsedilen konularda dikkatli olmaları önem arz etmektedir. Önemli bir tavsiye olarak; işletmelerin bu raporları aylık olarak incelemeleri ve buna göre karar vermeleri şirketleri veya işletmeleri geleceğe taşıma açısından kaçınılmaz bir raporlama noktasıdır.  Son dönemlerde güncel ekonomik duruma baktığımızda; bankaların kredileri verme konusunda daha dikkatli ve bazı kredileri kapatmaları söz konusu olacağı için para ve kaynak bulma konusunda işletmelerin daha da zorlanacağı aşikardır. Piyasada bu günlerde üç aylık vadelerle satışlar veya daha uzun vadeli satışlar yapılmaya başlanmıştır, bu satış vadelerinin artacağı da kaçınılmaz görünmektedir. Şirketiniz aylık sabit giderlerini ( kira, maaş, sabit faturalar sgk, vergi, vs) karşılayacak nakit avansları almadan iş almak veya üretime başlamak tehlikeli bir sonuç çıkarabilir.

Söz konusu şirketler sektörleri gereği ister üretim olsun ister hizmet satış rakamlarının sabit giderlere denk gelen yüzdeleri belirleyerek bu yüzdelik kısmının nakit alan bir yapı kurarak satış politikaları oluşturmaları önem arz etmektedir. Buradan konuya istinaden olumsuz itirazlarınızı duyar gibiyim ama şunu unutmamak gerekir ki sizler şirketlerinizi bu günlere kolay getirmediniz. Bunu korumak ve geleceğe unvanlarınızı taşımanın kararları da yine sizlerin sayesinde olacaktır. Yaşanılanlardan ders çıkarıp geleceği bu kararlarla örmek için uygun bir piyasadayız, geç kalınmış finansal yapının içinde hala değiliz.  Son bir söz işletmeler zarar edebilir, hasta olabilir bunların düzeltmenin yolları vardır. Fakat iş hayatında yöneticilerin morallerini kaybetmesi iş hayatında en kötü olanıdır.

Örnek

Ciro ( Satış)                         :           1.200.000

İskonto                                 :                 50.000

İndirim                                  :                 60.000

Net Satış                              :           1.090.000

Maliyet                                 :              800.000

Hammadde                  500.000

Yardımcı Madde          100.000

İşçilik  Üretim Prs.        200.000

Brüt Kar veya Zarar             :               290.000      Sektör Üretim Karlılığı  % 26,6

Ar- Ge Gideri                         :                 30.000

Pazarlama Gideri                 :                 60.000

Genel Giderler                      :                 40.000

Faaliyet Kar Zararı               :              160.000       Sektör Karlılığı % 14,6

Ödenen Banka Faizi                  60.000

Tahsil Edilemeyen Alacak      220.000

Finansal Zarar                      :             -120.000

 

27.05.2016 

Özkan Uzel

Sorumlu Bağımsız Denetçi

Mali Müşavir

 

[yukarı]

Cevap Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir