18 Kas 2016

DAMGA VERGİSİNDE YAPILAN YENİ DÜZENLEME (6728 SAYILI KANUN)

0 Yorum

Daralan piyasa koşulları ve artan vergi oranlarını bir nebzede olsun hafifletmek için  yasa koyucular 15 Temmuz 2016 tarihinde 6728 sayılı yatırım ortamının iyileştirilmesi amacıyla bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair yayınlanan kanunun 23’üncü maddesiyle 488 sayılı damga vergisinin 5.maddesinin birinci fıkrasında değişiklik yapmıştır.

Damga vergisinin tanımına bakarak değişiklikleri inceleyelim ; Damga vergisi genel olarak, her türlü yapılan sözleşmeler, kararlar ve mazbatalar, ticari işlemlerde kullanılan kağıtlar, makbuzlar ve diğer kağıtlar üzerinden devlet tarafından belirlenmiş oranlarda alınan bir vergidir. Bu vergiler nispi ve maktu olmak üzere ikiye ayrılmıştır.  Kanunda geçen nisbi ve maktu vergileri daha iyi anlamak açısından kısaca açıklayacak olursak;

-Maktu vergileme, miktar esaslı olup, kişi ayrımı yapılmadan herkesten eşit oranlarda alınan vergidir. Maktu vergilemede oran devlet tarafından belirlenmiş sabit bir miktardır. Buna verilebilecek en iyi örnek damga vergisidir. Örneğin; 2016 yılında yıllık 36.000 TL bedeli olan bir kira sözleşmesi yaptınız. Bu tutarla 2016 yılı için kira sözleşmelerinde uygulanacak oran çarpılarak 36.000TL*1,89/1000=68,04 TL damga vergisi bulunacaktır.

Nisbi vergileme ise; orana dayalı olarak yapılan vergilendirmedir. Nisbi vergilendirme oranın söz konusu olduğu değer esaslı (ad valorem) matraha sahip vergilerde uygulanabilir. Bu vergilendirme biçiminde matraha, ilgili vergi oranı uygulanmak suretiyle vergi borcu tespit edilir. Ayrıca nispi vergileme değer esaslı matraha dayandığı için kağıt için ödenecek damga vergisi kâğıdın içerdiği belli paraya göre belirlenmiş oranla hesaplanarak bulunur. “Her bir kağıt için hesaplanacak nispi vergi tutarı, (1) sayılı tabloda yer alan sınırlamalar saklı kalmak üzere 01.01.2016’ten itibaren 1.797.117,30 TL’yi aşamaz.” şeklinde belirlenmiştir .

Değişikliler neler getirdi 15 Temmuz 2016’da 6728 sayılı yatırım ortamının iyileştirilmesi amacıyla bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair yayınlanan kanunun 23’üncü maddesiyle 488 sayılı damga vergisinin 5.maddesinin birinci fıkrasında değişiklik yapılmıştır.

A: Yapılan değişiklik öncesi nisbi vergiye tabi olanların her bir nüshası için ayrı ayrı aynı miktarda vergi alınırken, değişiklikle birlikte “Bir nüshadan fazla olarak düzenlenen kağıtlardan maktu vergiye tabi olanların her bir nüshası ayrı ayrı aynı miktarda; nisbi vergiye tabi olanların ise sadece bir nüshası damga vergisine tabidir.” şeklinde değiştirilmiştir.

Bu değişikliği anlamak açısından bir örnekten yola çıkacak olursak, örneğin; 200.000TL’lik bir  mal alım satım sözleşmesi için damga vergisi hesaplaması (200.000*9,48/1000) 1896 TL olacaktır. (Binde 9,48 oranı kanunen belirlenmiş sözleşme dama vergisi oranıdır) Eğer yapılan sözleşme 2 nüsha olarak yapılmışsa ödenecek damga vergisi 1896*2=3792 TL olacaktı. Fakat yeni düzenlemeyle artık tek bir nüsha için damga vergisi ödeneceğinden 1896 TL damga vergisi ödenecektir.

B: Yine  6728 sayılı kanunla damga vergisine ait değişiklikler şunlardır. 488 sayılı kanunun 6.maddesinin üçüncü fıkrasına “Şu kadar ki; bir kağıt üzerinde birden fazla adi kefalet ve garanti taahhüdü bulunması halinde, ayrı ayrı olmak üzere bunlardan yalnızca birinden damga vergisi alınır.”eklenmiştir.

Örneğin; birden fazla adi kefil ve garantörü olan bir sözleşme yaptıysanız ve bu sözleşme 09.08.2016 tarihinden sonra yapılmışsa asıl kişi yanında yalnız bir kefalet ve bir garantör için damga vergisi hesaplaması yapılacaktır. Bu değişiklikten önce yapılan kağıtlar üzerinden birden fazla adi kefalet veya garantör bulunması durumunda her kişi için ayrı ayrı damga vergisi hesaplanıyordu.

Yine aynı fıkranın sonuna “Pey akçesi. cayma tazminatı, ücret tevkifi, cezai şart gibi bir sözleşmenin müeyyidesi mahiyetinde olan taahhütlerden, başlı başına bir sözleşmeye konu olmadıkça damga vergisi alınmaz.”eklenmiştir.

Örneğin; iki şirket aralarında bedeli 30 milyon TL olan bir sözleşme yapmış ve tarafların belirlenen şartlara uymaması halinde karşı tarafa 150 milyon TL cezai şart uygulaması belirlemişlerdir. Bu durumda sözleşmedeki cezai şart tutarı olan 150 milyon TL’dan damga vergisi ödenmesi gerekmektedir.

Ancak yapılan bu değişiklik ile pey akçesi, cayma tazminatı, ücret tevkifi, cezai şart durumlarında damga vergisi alınmayacağı belirtilmiştir. Burada unutulmaması gereken önemli nokta pey akçesi. cayma tazminatı, ücret tevkifi, cezai şart gibi unsurların başlı başına sözleşmeye konu olmaması gerektiğidir.

488 sayılı kanunun 14.maddesinin ikinci fıkrasına “birinci fıkraya göre azami tutardan vergi alınan mukavale nağmelerin, diğer hükümlerinde değişiklik olmaksızın sadece bedelinin artması durumunda, artan bedele ilişkin bu hüküm uygulanmaz  ”cümlesi eklenmiştir.

Örneğin; diyelim ki 2016 yılında A kurumu ile B kurumu, aralarında bedeli 300.000.000.000 TL olan bir sözleşme yapmış olsun. 300.000.000.000 TL’lık bu sözleşme için 300.000.000.000 TL *9,48/1000=2.844.000.000 TL damga vergisi hesaplanacaktır. Damga vergisinde sözleşmeler üzerinde alınacak belirlenmiş azami tutar 2016 yılı için 1.797.117,30 TL olduğundan bu sözleşme için 1.797.117,30 TL damga vergisi ödenecektir. Yeni düzenleme ile sözleşmede eğer sadece sözleşme bedelinin artırılmasına yönelik bir değişiklik yapılacak olursa artan bedel için damga vergisi alınmayacaktır.

C: Yine 488 sayılı kanunun 30.maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan sermaye kurulunca ibaresi “sermaye piyasası kanunu ve bankacılık kanununun uygulanmasıyla ilgili olarak sermaye piyasası kurulu ve bankacılık düzenleme ve denetleme kurumunca” şeklinde değiştirilmiştir.

Aynı maddenin dördüncü fıkrasındaki “ nispi vergileri ise bu fıkrayla artırılmadan önceki seviyelerini indirmeye” ibaresi “ nispi vergileri ise kağıt türleri itibariyle ayrı ayrı veya birlikte sıfıra kadar indirmeye” şeklinde değiştirilmiştir.

Özetle; yapılan bu değişiklik yatırımcıların üzerindeki damga vergisi yükünü azalttığı için yatırım ortamını iyileştirmeye yönelik bir teşvik niteliği taşımaktadır.

18.11.2016

Özkan Uzel

Sorumlu Bağımsız Denetçi

Mali Müşavir

 

 

 

[yukarı]

Cevap Yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir